Ứng dụng nhắn tin Zalo vừa điều chỉnh điều khoản sử dụng dịch vụ, trong đó bổ sung các quy định liên quan đến quyền truy cập và xử lý dữ liệu người dùng, khiến nhiều người lo ngại về vấn đề quyền riêng tư.
Thông báo cập nhật xuất hiện với yêu cầu đồng ý trước khi tiếp tục sử dụng Zalo đã tạo nên nhiều tranh luận trong cộng đồng người dùng vốn đã quá quen thuộc với nền tảng này.
Theo nội dung mới tại mục 5 về thu thập và sử dụng dữ liệu, khi người dùng đăng nhập, họ đồng nghĩa chấp thuận cho nhà phát triển VNG có quyền áp dụng các biện pháp kỹ thuật để thu thập và xử lý dữ liệu liên quan đến tài khoản. Danh mục dữ liệu có thể bao gồm số điện thoại, căn cước công dân, họ tên, tuổi, giới tính, quan hệ gia đình, email và hình ảnh.
Ở mục 8, về quyền của chủ thể dữ liệu, người dùng Zalo có quyền thu hồi sự đồng ý hoặc yêu cầu hạn chế xử lý dữ liệu cá nhân, tuy nhiên VNG có thể từ chối yêu cầu nếu không đáp ứng điều kiện. Đồng thời, việc rút lại sự cho phép không ảnh hưởng đến tính hợp pháp của dữ liệu đã được xử lý trước thời điểm yêu cầu được xác nhận.
Đáng chú ý, điều khoản số 14 cũng nêu rõ đơn vị vận hành không cam kết dịch vụ luôn hoạt động ổn định hoặc đúng với mọi kỳ vọng của người dùng, dù đã nỗ lực đảm bảo chất lượng. “VNG không đưa ra bất kỳ đảm bảo nào bao gồm nhưng không giới hạn những bảo đảm về tính ổn định của dịch vụ, bảo mật an toàn thông tin…”, phần điều khoản nêu.
Trước yêu cầu “Đồng ý để tiếp tục sử dụng”, nhiều người tỏ ra lo lắng nhưng vẫn lựa chọn chấp nhận bởi Zalo đã trở thành công cụ liên lạc chính trong công việc và sinh hoạt hằng ngày. Việc từ chối đồng nghĩa không thể truy cập ứng dụng, khiến lựa chọn “không đồng ý” gần như không khả thi đối với phần lớn người dùng.
Nhiều chuyên gia cho rằng việc dịch vụ trực tuyến như Zalo yêu cầu xác nhận điều khoản thu thập dữ liệu là thông lệ phổ biến, chỉ khác ở chỗ người dùng ít khi đọc kỹ vì văn bản thường dài và phức tạp. Với Zalo, điều khoản hiển thị bằng tiếng Việt khiến nội dung trở nên dễ thấy hơn, qua đó thu hút sự quan tâm nhiều hơn so với các nền tảng quốc tế như Facebook, TikTok hay Gmail – vốn cũng thu thập dữ liệu người dùng dựa trên điều khoản tương tự.
Tuy vậy, không phải mọi cập nhật điều khoản đều được người dùng chấp nhận dễ dàng. Bài học điển hình từng xảy ra với Adobe năm 2024, khi hãng thêm nội dung cho phép sử dụng sản phẩm người dùng tạo ra để huấn luyện mô hình AI, dẫn đến làn sóng phản đối mạnh mẽ từ cộng đồng sáng tạo nội dung và nghệ sĩ. Trường hợp đó cho thấy ranh giới giữa thu thập dữ liệu và sử dụng dữ liệu là rất nhạy cảm, đòi hỏi doanh nghiệp minh bạch và người dùng hiểu rõ quyền lợi của mình trước khi nhấn nút đồng ý.
